Het huis van de toekomst

Het huis van de toekomst.

Heb je ook zo’n associatie met Chriet Titulaer bij het lezen van deze titel? Dat was wel mijn eerste idee namelijk toen ik deze naam leerde. Maar niets is minder waar. Hier vinden we geen centraal stofzuigersysteem of zonnecellen op het dak (wat was 1989 toch vooruitstrevend), Nee de woningen op een kuburan of pesarean zijn voor heel andere bewoners. Op Java is deze prachtige titel de naam voor een grafsteen. En kuburan of pesarean zijn woorden voor begraafplaats. Een begraafplaats hoort bij het dorp. Ieder dorp (of campung) heeft er minimaal drie, zo vertelde de gids tijdens mijn vakantie. Alle inwoners van het dorp doen een bijdrage als er iemand overlijdt, zo kan er een graf worden gedolven, een begrafenis plaatsvinden en een huis van de toekomst worden geplaatst. Dat kan echter niet zomaar. Pas na 1000 dagen mag er een grafsteen worden geplaatst. Een zoektocht op internet leert me dat dit is, omdat men gelooft dat de overledene een reis van duizend dagen gaat maken. De rouwperiode kent ook 1000 dagen. Er wordt op 7 dagen aan de overledene teruggedacht: de eerste, derde, zevende en veertigste dag, het eerste jaar, het tweede jaar en de duizendste dag na de begrafenis. Dit heeft echter ook te maken met de verschillende soorten van geloofsbelevenis.

2016-08-01 11.06.53 2016-08-01 11.08.14

Naast deze – voor ons bijzondere – vorm van omgaan met de dood, leerde ik op Bali een nog veel indrukwekkendere manier van omgaan met de doden. Hier wordt er slechts tijdelijk begraven. Om echt recht te doen aan een overledene, moet hij worden verbrand. En dan heb ik het niet over crematie. Het gaat dan over een lijkverbranding. Een brandstapel waarop het lichaam van de overledene wordt verbrand. Dit wordt gedaan om ervoor te zorgen dat de ziel van de overledene niet terug kan keren in het lichaam, en op die manier zou gaan ‘spoken’.

Prachtig hoe andere culturen toch anders omgaan met de dood.